Videospelletjes als hobby voor kinderen en jongeren

Kleurrijke, gelaagde spelwerelden, complexe verhaallijnen en verfijnde spelmechanismen: de mogelijkheden van de moderne spelwereld zijn groter dan ooit tevoren en spreken steeds meer spelers van alle leeftijden aan. Om kinderen een gematigde, kritische en dus gezonde toegang tot videospelletjes te geven, moet het veilig gebruik van games stevig worden verankerd in de media-educatie. Zodat je op de hoogte bent van de mogelijkheden van het gaming als hobby, maar ook van de mogelijke risico's, geeft onze gids je uitgebreide informatie over videospelletjes voor kinderen.

Kinderen en videogames – Een overzicht

Van het eenvoudige mobiele spel dat afleiding biedt bij de bushalte tot het uitdagende strategiespel - gaming wordt steeds populairder en wordt als hobby als vanzelfsprekend beschouwd.

Maar hoe kan dit wijdverbreide enthousiasme voor virtuele werelden worden verklaard?

AanwijzingGamen onder de jongens in Nederland komt steeds regelmatiger voor. Bijna 30 procent van de jongeren tussen de 12 en 16 jaar gamet dagelijks. En een deel daarvan doet dit maar liefst 4 uur per dag. Een kleine 3 procent van de basisschoolleerlingen vertoond problematisch gamegedrag![2]

AanwijzingGamen onder de jongens in Nederland komt steeds regelmatiger voor. Bijna 30 procent van de jongeren tussen de 12 en 16 jaar gamet dagelijks. En een deel daarvan doet dit maar liefst 4 uur per dag. Een kleine 3 procent van de basisschoolleerlingen vertoond problematisch gamegedrag![2]

De fascinatie van videogames - Waarom worden jongeren zo enthousiast over games?

De populariteit van de game-hobby is terug te voeren op de diversiteit aan mogelijke plot- en spelmogelijkheden en de essentiële bouwstenen van het medium:

  • Interactiviteit: In videogames heeft de gebruiker de mogelijkheid om het spel en het verloop van het spel direct te beïnvloeden. In vergelijking met series en films, waarin de kijkers een passieve rol innemen, vloeit het plezier van het gamen voort uit de verschillende actieve actiemogelijkheden. Uitdagingen worden zo directer en bewuster beleefd, waardoor ook successen een groter gevoel van geluk geven.
  • Onderdompeling: Door middel van complexe plot scènes, gevarieerde gamemechanica en opwindend vormgegeven graphics, verschijnt de videogamewereld sfeervol, tastbaar en boeiend. Binnen de spelwereld worden geloofwaardige situaties gepresenteerd die kunnen worden ervaren, waardoor een intensieve onderdompeling in de virtuele omgeving mogelijk is. Door een hoog identificatiepotentieel met de karakters of het doel van het spel wordt de emotionele wereld van de gebruikers direct aangesproken.
  • Gesimuleerde handelingen: Vooral in spellen gericht op oudere kinderen en jongeren is het niet ongewoon dat realistische situaties worden gepresenteerd of problemen worden besproken. De speler wordt vaak geconfronteerd met morele dilemma's. De speler wordt dus uitgedaagd om met verschillende conflictoplossingsstrategieën om te gaan. Dit vereist een zeker reflectievermogen van de speler. Daarnaast worden ervaringen mogelijk gemaakt die in de werkelijkheid moeilijk te realiseren zijn en daarom een bijzondere aantrekkingskracht hebben op kinderen (deelnemen aan autoraces zonder rijbewijs, de ruimte ontdekken of de held van een fantasiewereld zijn).[3]

De mogelijkheid om samen te spelen is ook interessant, hetzij in coöperatieve modus ter plaatse of online met andere spelers. Op deze manier vinden jongeren vaak gelijkgestemde en maken ze vrienden. Videogames spelen ook een belangrijke rol in de samenleving - zelfs als jouw kind geen gepassioneerde gamer is, zijn digitale games vaak een hot topic van discussie onder vrienden of op het schoolplein. De meeste kinderen hebben dus op zijn minst een beetje kennis.

Let opVeel digitale spellen bieden een multiplayer-modus, waarbij het succes van het spel afhangt van de communicatie en coördinatie met andere spelers. Online communicatie gaat echter altijd gepaard met risico's zoals cyberpesten, en daarom moeten vooral jongere kinderen in eerste instantie alleen nog maar offline spelen.

Let opVeel digitale spellen bieden een multiplayer-modus, waarbij het succes van het spel afhangt van de communicatie en coördinatie met andere spelers. Online communicatie gaat echter altijd gepaard met risico's zoals cyberpesten, en daarom moeten vooral jongere kinderen in eerste instantie alleen nog maar offline spelen.

Met filters voor ouderlijk toezicht kun je de speelervaring van uw kind beschermen.

Videogames voor kinderen - Kansen en risico's

Om jouw kinderen te helpen om veilig videospelletjes te spelen, moet je bij de beoordeling van deze hobby niet vertrouwen op vooroordelen of generalisaties. Om te zorgen voor een evenwichtige media-educatie moet je je net zo bewust zijn van de kansen en mogelijkheden van videogames als van de risico's:

Positieve effecten van het gebruik van videospellen:

  • Complexe handelingen of puzzels stimuleren het logisch en strategisch denken, de creativiteit en de ruimtelijke oriëntatie.[4]
  • Een uitgebreid controlesysteem ondersteunt de ontwikkeling van de fijne motoriek.
  • Voor veelzijdige spelacties is de erkenning en uitvoering van verschillende probleem- en conflictoplossingsstrategieën nodig.
  • Taken die moeten worden beheerst in een groepsverband verhogen de teamgeest en het gemeenschapsgevoel.
  • De virtuele wereld maakt het mogelijk om verschillende echte of fictieve culturen en identiteiten te onderzoeken.[5]

Mogelijke risico's van het gebruik van videospellen:

  • Overmatig gamen over een lange periode kan leiden tot een problematisch gebruik en negatieve gevolgen hebben (bijv. sociaal isolement, verslechtering van de schoolprestaties).
  • Andere spelers kunnen ongepast gedrag vertonen bij het online communiceren (bijv. beledigingen, agressie tot aan cyberpesten toe).
  • Spelers kunnen in de verleiding komen om hun echte problemen en zorgen te onderdrukken door zich bezig te houden met videospelletjes.[6]

Videogames kunnen dus een speelse benadering bieden van de veelzijdige en genetwerkte mediawereld. Pedagogisch waardevolle spellen kunnen zelfs helpen om een uitgebreide mediacompetentie op te bouwen en tegelijkertijd kennis over te dragen. Als gevarieerde hobby bieden ze ook veel plezier en materiaal voor gesprekken met leeftijdgenoten. Om ervoor te zorgen dat jouw kind de mogelijkheden en positieve effecten van de hobby optimaal kan benutten, moet je hem of haar ondersteunen bij het ontwikkelen van gematigd en reflectief gebruikersgedrag.

Gebruiksregels stellen belangrijke grenzen voor een gezond gebruik van videogames en zorgen voor een evenwichtig dagelijks leven. Het leert jouw kind ook om zijn of haar mediaconsumptie later zelfstandig te regelen. Door de bijbehorende media-educatie en technische veiligheidsmaatregelen kun je jouw kind beschermen tegen de vele risico's van de spelwereld. Natuurlijk moet je altijd een betrouwbare contactpersoon voor jouw kind zijn in geval van mogelijke problemen.

Alle Artikelen

Videospelletjes voor kinderen - Vader en zoon spelen samen.

Kindvriendelijke computerspelletjes en leeftijdsbeperkingen

Leeftijdsgrenzen zijn bedoeld om ervoor te zorgen dat videospellen geen elementen bevatten die de ontwikkeling van kinderen in een bepaalde leeftijdsgroep negatief kunnen beïnvloeden, verwarren of verstoren. Voor ouders bieden zij begeleiding en advies over welke spellen veilig zijn voor hun kinderen. Deze beperkingen evalueren echter niet de moeilijkheidsgraad, de complexiteit of de pedagogische geschiktheid van een bepaald videospel. In dit artikel vind je daarom niet alleen gedetailleerde informatie over de individuele PEGI leeftijdsclassificaties, maar krijg je ook meer informatie en tips over leeftijdsgebonden spelen.

Videospelletjes voor kinderen - Vader en zoon spelen samen.
Videogames op computers, consoles en smartphones - Videogamegenres in één oogopslag.

Videogamegenres en spelmechanismen in één oogopslag

De gameplay en verhaalelementen van een spel en het platform waarop het wordt gespeeld hebben een grote invloed op de spelersbeleving. Om te begrijpen door welke spelelementen in videospelletje kinderen worden gefascineerd, is een overzicht van de meest populaire genres en platformen noodzakelijk. Hier vind je een overzicht van de spelmechanismen die de consumptie van videogames meestal verhogen en die daarom speciale aandacht moeten krijgen bij het vaststellen van de regels voor het gebruik van de media. We laten ook zien welke potentieel problematische aspecten in sommige genres bijzonder vaak voorkomen.

CheckLaat jouw kind de gang van zaken van zijn of haar favoriete videospel aan jou uitleggen of speel zelf een rondje. Zo kun je bijhouden wat jouw kind leuk vindt en welke potentiële risico’s je ziet. Zo kun je de regels voor het gebruik van de media nog beter aanpassen aan jullie individuele situatie.

CheckLaat jouw kind de gang van zaken van zijn of haar favoriete videospel aan jou uitleggen of speel zelf een rondje. Zo kun je bijhouden wat jouw kind leuk vindt en welke potentiële risico’s je ziet. Zo kun je de regels voor het gebruik van de media nog beter aanpassen aan jullie individuele situatie.

Ouderlijk toezicht op consoles en mogelijkheden.

Ouderlijk toezicht en beveiligingsinstellingen voor videospellen

Om ervoor te zorgen dat jouw kind een gezonde en evenwichtige benadering van videospelletjes leert, zijn leeftijdsgebonden spelletjes en gebruiksregels net zo belangrijk als platform-specifieke veiligheidsmaatregelen. Media-educatie moet daarom altijd hand in hand gaan met technische bescherming. Door gebruik te maken van filters voor ouderlijk toezicht en instellingen voor ouderlijk toezicht, kun je kinderen en jongeren een veilige spelomgeving bieden en hen beschermen tegen ongepaste inhoud of kostenvallen. Ontdek welke beveiligingsinstellingen beschikbaar zijn voor smartphones en de meest populaire consoles. Onze Security Check PDF geeft ook een overzicht van de belangrijkste opties voor ouderlijk toezicht op verschillende platforms.

Ouderlijk toezicht op consoles en mogelijkheden.
Videogames voor kinderen - Het integreren van spelletjes in het dagelijkse leven van het gezin.

Schermtijden en mediaregels voor het gebruik van videospellen

Zo nu en dan kan het verleidelijk zijn om voor een bepaalde periode in de bonte wereld van games te duiken en zo variatie in het dagelijks leven te brengen. Sociale contacten, huishoudelijke en schoolverplichtingen en andere hobby's mogen echter niet worden vergeten. Gebruiksregels voor videospellen helpen kinderen en jongeren om hun videogameconsumptie te reguleren en om op lange termijn verantwoord spelgedrag te ontwikkelen. In dit artikel leer je hoe je videospellen kunt integreren in het dagelijks leven van jouw gezin, welke media-regels geschikt zijn voor welke leeftijdsgroep en hoe je problematisch gebruiksgedrag bij je kind kunt identificeren. Aanbevelingen voor mediaregels en oriëntatiewaarden voor de dagelijkse schermtijd vind je in één oogopslag in onze PDF.

Alt:Spelontwerpers aan het werk - Het maken van 3D-modellen op de computer.

Spannende beroepsprofielen in de game-industrie

Voor veel jongeren is het een droom om hun fascinatie voor videospellen om te zetten in een beroep en werk in de game-industrie. Populaire carrièretakken zoals gameontwerpers en game testers zijn niet de enige beroepen die op dit gebied beschikbaar zijn. Dit artikel introduceert verschillende creatieve en technische beroepen en laat zien over welke kwalificaties liefhebbers van games moeten beschikken. We laten ook zien welke financieringsmogelijkheden er bestaan voor de creatieve game-industrie.

Alt:Spelontwerpers aan het werk - Het maken van 3D-modellen op de computer.

Literatuurverwijzingen:

[1]https://www.nji.nl/nl/Databank/Cijfers-over-Jeugd-en-Opvoeding/Cijfers-per-onderwerp/Gamen
(opgeroepen op 23-07-2020)

[2]https://www.nji.nl/nl/Download-NJi/Publicatie-NJi/Media-risicos-voor-kinderen.pdf
(opgeroepen op 23-07-2020)

[3]http://www.prodiagnostiek.be/materiaal/ADP_Bijlage9_Breinontwikkeling%20bij%20adolescenten.pdf
(opgeroepen op 23-07-2020)

[4]https://research.vu.nl/ws/portalfiles/portal/2406868/Virtuele+werelden+toepassing+externe+regulering+na+afweging+in+het+licht+van+de+magische+cirkel.pdf
(opgeroepen op 23-07-2020)

[5]https://www.vnn.nl/ik-wil-informatie/gamen-spel-verslaving
(opgeroepen op 23-07-2020)

Bronnen van de afbeeldingen:

iStock.com/scyther5

iStock.com/jacoblund

iStock.com/Rowan Jordan

iStock.com/vadimguzhva

iStock.com/hobo_018

iStock.com/MStudioImages

iStock.com/EvgeniyShkolenko