Videogames voor kinderen

Kindvriendelijke computerspelletjes en leeftijdsclassificaties nader uitgelegd

Jonge kinderen hebben vaak al een sterke fascinatie voor computer- en videospellen. Daarom kun je zelfs bij de kleinste kinderen enthousiasme voor het elektronische speelplezier opwekken. Het eerste contact met de wereld van videogames moet geschikte inhoud voor kinderen bevatten. Op deze manier zorg je ervoor dat je niet te veel vraagt van de jonge kinderen of ze met ongepaste inhoud confronteert. Echter is het ook voor de ouders van oudere kinderen en jongeren belangrijk om op de leeftijdsadviezen en inhoudswaarschuwingen op de games te letten. Hierdoor draag je aan een gezonde omgang met videogames bij.

Leeftijdsgeschikte videogames en een begeleidende mediaopvoeding zorgen ervoor dat de toegang tot computerspellen op een veilige manier mogelijk kan worden gemaakt. Daarom verzamelen we hier de belangrijkste informatie rondom leeftijdsclassificaties en -adviezen om leeftijdsgeschikte videogames voor kinderen te kunnen kiezen.

Betekenis van PEGI – Leeftijdsbeperkingen voor videogames begrijpen

Voor de controle en leeftijdsvrijgave van videogames wordt in Nederland en meer dan 35 andere landen het classificatiesysteem van PEGI – Pan European Game Information – gebruikt. De leeftijdsclassificaties geven aan of een spel voor kinderen en jongeren van een bepaalde leeftijd ongeschikt is of hen kunnen benadelen. Hierdoor worden kinderen beschermd tegen ongeschikte inhoud. De leeftijdsclassificaties bieden een leidraad voor ouders om ze te helpen bij de keus om een bepaald spel wel of niet aan te schaffen voor hun kind. Daarnaast mogen kinderen onder de zestien volgens artikel 240a van de wet geen games kopen die geschikt zijn vanaf zestien jaar of ouder. In Nederland mogen jongeren vanaf zestien jaar wel alle games kopen of huren, ook als ze van een PEGI-18 logo zijn voorzien.

Overzicht van de leeftijdsclassificaties van PEGI: welke zijn er?

PEGI heeft vijf verschillende leeftijdsadviezen:

PEGI-symboolwaarschuwingen

Daarnaast plaatst PEGI ook symbolen op games, om te laten zien welke mogelijk aanstootgevende factoren voorkomen in het spel. Op die manier kun je als ouder nog iets preciezer inschatten of het geschikt is voor jouw kind.

Besluit daarom altijd zelf welke spellen voor jouw kind het meest geschikt zijn. Daarbij kan het voorkomen dat je van de leeftijdsadviezen afwijkt, wanneer je rekening houdt met de ontwikkelingsstand van jouw kind. Bijvoorbeeld: een tienjarig kind kan al heel rijp voor zijn leeftijd zijn, waardoor het mogelijk is om games met een PEGI-12 classificatie toe te staan. In zulke gevallen is het belangrijk dat je vertrouwd bent met de inhoud van het spel en je jouw kind eventueel bij het spelen kunt begeleiden.

Bedenk wel dat de leeftijdsclassificaties er niet voor niets zijn en ze jouw kind voor bepaalde gevaren/risico’s wil beschermen. Wanneer je jouw kind het spelen van een bepaald spel niet toestaat, is het belangrijk om duidelijk te communiceren waarom je het niet goedvindt. Het is belangrijk dat jouw kind begrijpt voor welke ongepaste inhoud je hem probeert te beschermen en waarom je denkt dat het voor een bepaald spel nog niet klaar is. Op deze manier kan het kind jouw argumenten en keuzes beter begrijpen en er beter mee omgaan.

Praktijktips voor gamen binnen het gezin: zo maak je een leeftijdsgeschikte toegang tot videogames voor kinderen mogelijk

Hoe je binnen het gezin met het gebruik van videogames omgaat, hangt van verschillende factoren af: bijvoorbeeld van hoeveel interesse jouw kind voor computerspellen heeft of hoeveel mediatijd jullie als gezin toch al inplannen. Ook tussen broers en zussen kunnen hier grote verschillen zitten. Toch zijn er enkele algemene gedragstips, waaraan je je kunt oriënteren, om jouw kinderen een veilige toegang tot games mogelijk te maken:

• Laat jouw kind alleen videogames spelen, die voor zijn leeftijdsgroep en ontwikkelingsstand geschikt zijn.

• Let erop dat jongere kinderen geen toegang tot de spellen van de oudere broers en zussen hebben.

• Ook pedagogisch waardevolle spellen zijn pas voor kinderen vanaf de basisschoolleeftijd geschikt, dus ongeveer vanaf een jaar of 4 à 5. Jongere kinderen raken al snel overprikkeld, waardoor de videogames vaak te veel van ze vragen.

• Zorg dat je vertrouwd raakt met de mogelijke veiligheidsinstellingen van de verschillende videogameplatformen. Veel diensten bieden de mogelijkheid om de speelduur te beperken of om online-aankopen te deactiveren.

• Zorg ervoor dat de smartphone van je kind veilig staat ingesteld voor spelletjes op de telefoon – ongeacht of je kind nu een eigen telefoon heeft of die van jou gebruikt. Alles rondom het thema veiligheidsinstellingen en tips vind je in ons artikel “de eerste smartphones voor kinderen.”

• Bespreek samen met jouw kind regels voor het videogamegebruik af, bijvoorbeeld dagelijkse speeltijden.

  Pas deze afspraken naarmate het kind ouder wordt eventueel aan.

• Sluit contact met andere ouders, want dan kunnen jullie samen informatie uitwisselen over welke spellen jullie kinderen het leukst vinden. Ook kunnen jullie eventueel samen afspraken maken over de keus van passende spellen.

Criteria kindvriendelijke videogames: zo vind je de juiste videogame voor jouw kind

Op zoek naar een geschikt videospel voor jouw kinderen kom je waarschijnlijk vele verschillende spellen in uiteenlopende genres tegen. Wanneer je op de juiste leeftijdsadviezen let, wordt de keuzemogelijkheid alvast op een veilige manier beperkt. Beoordeel daarnaast echter ook de individuele inhoud en spelmechanismen van een game, want uiteindelijk wil je een spel vinden, dat jouw kinderen met veel plezier spelen en aan hun interesses aansluit.

Bij de keus van geschikte videogames voor kinderen kunnen ouders op de volgende criteria letten:

• Intuïtieve en begrijpelijke bediening en navigatie

• Handige hulp-opties op concrete punten

• Verschillende of groeiende moeilijkheidsinstellingen

• Afwisselende opgaven of levels die herhaalt kunnen worden zonder dat verveling optreedt

• De speelomgeving moet aantrekkelijk zijn, met passende kleuren en een kindvriendelijke atmosfeer.

Naast deze selectiecriteria moet je ook letten op waar het spel gespeeld wordt en welke opties het spelers biedt:

• Browserspellen: ofwel computerspelletjes voor kinderen. Deze spellen zijn toegankelijk via de internetbrowser, er hoeft dus geen spel geïnstalleerd te worden. De spelletjes zijn vaak eenvoudig opgebouwd en een vermakelijk tijdverdrijf.

• Game-apps & consolegames: Met veel game-apps en consolegames kan je kind (afhankelijk van het genre) taken voltooien en niveaus oplossen. Deze spellen kunnen vaak zonder online functies worden gespeeld. Dat minimaliseert het risico dat je kind via internet met andere spelers in contact komt.

• Games met onlinefuncties: Met deze games heeft je kind toegang tot online-inhoud. Dit kunnen bijvoorbeeld extra items zijn, meer spelrondes of zelfs nieuwe niveaus. (Let op: voor een deel van deze inhoud moet betaald worden.) Het is ook mogelijk dat je kind online met andere spelers kan spelen of chatten. Games met onlinefuncties zijn beschikbaar als apps, voor de computer en ook voor gameconsoles.

• Multiplayer online games: deze games zijn ontworpen om samen in een groep te worden gespeeld. De spelers komen samen in zogenaamde clans, waarbij iedereen een speelbaar personage met verschillende vaardigheden kiest en dit personage gedurende het spel ontwikkelt.

Vooral bij apps of online games moet je erop letten dat de gegevens en privésfeer van jouw kind beschermd blijven. Het online-aanbod, dat geschikt is voor kinderen, moet bijvoorbeeld geen reclame bevatten of tot online-aankopen aanmoedigen. Wanneer je in de game een Multiplayer-modus hebt moet je je ervan bewust zijn, dat de mogelijkheid bestaat, dat jouw kind onbedoeld met vreemden in contact kan komen.

Pedagogisch waardevolle videogames voor kinderen: bronnen voor de ouders

Veel games zorgen voor een ontspannen tijdverdrijf, maar gamen en de verwerving van nieuwe kennis staan niet los van elkaar. Met behulp van pedagogisch waardevolle videogames of zogenaamde Serious Games kunnen kinderen zelfs met gecompliceerdere of serieuzere thema’s zoals de natuurwetenschap of gebeurtenissen uit de geschiedenis kennis maken.

Door een speelse aanpak kan kennis worden verdiept of naast de lessen op school worden opgedaan. Het speelplezier sluit diepgaande reflecties over een bepaalde spelinhoud in geen geval uit. in tegendeel: De uiteenzetting met de spelwereld kan voor spannende discussies zorgen, die het wereldbeeld van jouw kind vergroten en tot kritisch denken aansporen.

Wanneer je op zoek bent naar videogames, die geschikt zijn voor jouw kind of een duidelijke educatieve waarde bezitten, kun je de volgende bronnen eens bekijken:

Game Mania & Nederlands Jeugdinstituut

• https://www.gamemania.nl/nl/blog/koop-de-juiste-games-voor-je-kind-dankzij-pegi

• https://www.nji.nl/mediaopvoeding

• Tips voor de aanschaf van de juiste games voor jouw kind

• Zoekfunctie naar genre, platform, leeftijdsinschatting met PEGI

Internet Matters

• https://www.internetmatters.org/nl/advice/

• Advies per leeftijd, hulp voor speladvies, handleiding voor ouders voor het gebruik van apps

Consumentenbond

• https://www.consumentenbond.nl/tablet/apps-voor-kinderen

• Tips voor Apps voor kinderen per leeftijdscategorie

Conclusie: Videogames voor kinderen moeten door ouders worden uitgekozen

Videogames spelen in het leven van veel kinderen een belangrijke rol. Zodat de kinderen hier zoveel mogelijk positieve ervaringen opdoen en gezond met de spellen omgaan, is het belangrijk om hen te laten kennismaken met leeftijdsgeschikte videogames. Educatieve videogames zorgen ervoor dat de mediawijsheid wordt geschoold en kinderen kennis in verschillende bereiken kunnen opdoen. Er is echter ook niets in te brengen tegen gezinsvriendelijke en vermakelijke games, ook deze kunnen voor veel spelplezier zorgen. Zolang de ouders de computergames zorgvuldig en reflecterend uitzoeken, beschermen ze de kinderen en jongeren voor spellen die een negatieve invloed kunnen hebben.

______________________________________________

Bronnen en verdere informatie

https://pegi.info/nl/node/59
(Geraadpleegd op 23.10.2025)

https://pegi.info/nl/node/47
(Geraadpleegd op 23.10.2025)

https://www.globalratings.com/
(Geraadpleegd op 23.10.2025)

https://www.nji.nl/mediaopvoeding/welke-apps-websites-games-en-series-zijn-geschikt-voor-mijn-kind#/6-tot-en-met-8-jaar
(Geraadpleegd op 23.10.2025)

https://www.oudersvannu.nl/kind/apps-voor-kinderen~ce43376?referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F
(Geraadpleegd op 23.10.2025)

https://www.mediawijsheid.nl/ouders/
(Geraadpleegd op 23.10.2025)

Bronnen van afbeeldingen in chronologische volgorde:

Omslagfoto: iStock.com/Rowan Jordan
Foto 1 in de tekst: iStock.com/blackCAT
Foto 2-6 in de tekst: Freiwillige Selbstkontrolle Unterhaltungssoftware GmbH
Foto 7 in de tekst: iStock.com/monkeybusinessimages
Foto 8 in de tekst: iStock.com/Ivanko_Brnjakovic