Zwangerschapschecklist – samen met je partner kun je vele leuke klusjes verwachten.

De zwangerschapschecklist – belangrijke afspraken & to-do‘s

Regelmatige dokterscontroles, het denken over namen, het inrichten van de babykamer, de eerste spullen voor de babyuitzet bij elkaar zoeken – dit zijn slechts enkele van de talrijke belangrijke taken die je als aanstaande moeder voor de geboorte op je checklist hebt staan. Gelukkig heb je negen maanden de tijd om deze to-do-lijst af te werken. Met onze checklist voor jouw zwangerschap kun je de komst van je kleine schatje op een goed georganiseerde manier voorbereiden.

Uiteraard zijn de genoemde termijnen slechts richtlijnen en dienen ze als leidraad bij de planning. Als je de kinderkamer al eerder wilt inrichten of de babyuitzet al in het tweede trimester bij elkaar hebt, dan vink je deze punter eerder af. Het belangrijkste is dat je niets vergeet bij het plannen, en dat je plezier hebt in het in de organisatie!

Om alle belangrijke taken en afspraken tijdens je zwangerschap altijd bij de hand te hebben, kun je hier onze praktische checklist downloaden.

Je eerste trimester – afspraken aan het begin van de zwangerschap

Wanneer je erachter komt dat je in verwachting bent, staat je wereld op zijn kop. Vele gedachten en gevoelens dwarrelen rond in je hoofd, en de vele taken en voorbereidingen kunnen soms overweldigend zijn. Maar wacht even: je eerste trimester is geen tijd van grote daden, maar van rust en vreugde. Geniet van het begin van deze nieuwe levensfase. Je hebt nog meer dan genoeg tijd om alles te regelen.

AanwijzingHet begin van de zwangerschap wordt geteld vanaf de eerste dag van de laatste menstruatie. Dus wanneer je erachter komt dat je zwanger bent, dan zit je meestal al in de vijfde tot zevende week van de zwangerschap.

AanwijzingHet begin van de zwangerschap wordt geteld vanaf de eerste dag van de laatste menstruatie. Dus wanneer je erachter komt dat je zwanger bent, dan zit je meestal al in de vijfde tot zevende week van de zwangerschap.

De eerste afspraak met de verloskundige (ca. 8ste zwangerschapsweek)

Nadat je een positieve zwangerschapstest in handen gehad hebt, is het belangrijk dat je zo snel mogelijk de eerste afspraak bij een verloskundige inplant. Dit gebeurt meestal in de achtste of negende week van de zwangerschap. Wanneer je gezond bent en er geen complicaties met de zwangerschap zijn, dan begeleidt de verloskundige jouw zwangerschap verder. Wanneer jij of je kindje toch meer specialistische zorg nodig heeft, dan verwijst de verloskundige je door naar de gynaecoloog in het ziekenhuis.

Een verloskundige is beschikbaar om al je vragen te beantwoorden tijdens je zwangerschap, en zal je bijstaan in de eerste weken na de bevalling. Het is natuurlijk enorm fijn dat je een verloskundige vindt waarbij je je echt op je gemakt voelt. Probeer voor jezelf na te gaan waar je behoefte aan hebt, en wat je fijn vindt wanneer je op zoek gaat naar een verloskundige. Via de website van de Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen vind je onder meer handige tips en adviezen voor het zoeken naar een verloskundige die bij jou past, en kun je zien welke praktijken er bij jou in de buurt zijn: www.deverloskundige.nl/

Ter voorbereiding op deze belangrijke eerste afspraak bij de verloskundige, kun je alvast al je vragen over de zwangerschap opschrijven. Bij je eerste of tweede onderzoek zal de verloskundige een echo maken, waaraan gezien kan worden hoe lang je zwanger bent. Je krijgt dus een eerste foto van je kleine schat! Ook word je meestal kort onderzocht. Daarnaast neemt de verloskundige met jou je medische voorgeschiedenis door en zal deze je vragen naar onder meer je woon-, werk- en leefomstandigheden. Er is dan ook tijd voor de vragen die jij hebt, en de verloskundige zal je van verder advies voorzien. Ook krijg je tijdens je eerste bezoek een zwangerschapskaart. Hierop staan alle belangrijke gegevens genoteerd die van belang zijn voor jouw zwangerschap. Dit is een belangrijk document die je het beste altijd bij je kunt dragen.[1]

De afspraken met de verloskundige vinden meestal om de vier weken plaats in de 1e helft van je zwangerschap, en dit loopt op naar wekelijkse controles naarmate het einde van je zwangerschap dichterbij komt.[2] Tijdens je zwangerschap krijg je standaard minimaal twee echo’s aangeboden. Meestal is dit een termijnecho echo (tussen de 8 en 12 weken), en een 20-weken echo. Deze medisch noodzakelijke echo’s worden vergoed door je zorgverzekeraar. Wil je tussentijds meer van je kindje zien, maar is dit niet strikt noodzakelijk? Dan kun je een pretecho laten uitvoeren.

Je werkgever over je zwangerschap informeren (8e – 12e zwangerschapsweek)

Ook als je je zwangerschap voorlopig voor jezelf wilt houden, moet je je werkgever zo vroeg mogelijk op de hoogte stellen. Alleen als je werkgever op de hoogte is van je zwangerschap, kan hij of zij rekening houden met de speciale beschermende regels voor zwangere werknemers. Dit doe je het beste in een persoonlijk gesprek, zodat jullie gelijk op eventuele vragen in kunnen gaan. Meer informatie over dit belangrijke onderwerp vind je in ons artikel zwangerschap op de werkvloer.

Het klinkt in eerste instantie wat vreemd, maar ook is het raadzaam om ver voor de geboorte van je kleine wonder al op zoek te gaan naar een geschikte kinderopvang bij jou in de buurt. De kinderopvang van jouw keuze kan bijvoorbeeld een wachtlijst hebben. Het is dan ook raadzaam je al vroeg te oriënteren, en je kindje vast in te schrijven zodat deze zeker is van een plekje.

AchtungJe werkgever zal jouw zwangerschap vertrouwelijk behandelen, wanneer jij dat wenst. Zo kun je zelf bepalen wanneer je je zwangerschap aan je collega’s bekend maakt.

AchtungJe werkgever zal jouw zwangerschap vertrouwelijk behandelen, wanneer jij dat wenst. Zo kun je zelf bepalen wanneer je je zwangerschap aan je collega’s bekend maakt.

Je tweede trimester – de actiefase

Met aanvang van het tweede trimester wordt de zwangerschap vaak als stabiel ervaren. Meestal verdwijnen de eerste zwangerschapsverschijnselen zoals misselijkheid, vermoeidheid of hoofdpijn.  De meeste zwangere vrouwen voelen zich erg fit en energiek in het tweede trimester. En dat is een goede zaak, want dit is het moment dat er een aantal belangrijke taken te doen staan.

"Het tweede trimester is het perfecte moment om samen op vakantie te gaan. Ik voelde me erg goed en droeg mijn groeiende knikker met trots. Zelfs vliegreizen zijn geen probleem tussen de 13e en 28ste week van de zwangerschap wanneer moeder en kind in normale gezondheid verkeren. We hebben genoten van deze laatste vakantie met z’n tweetjes.“

"Het tweede trimester is het perfecte moment om samen op vakantie te gaan. Ik voelde me erg goed en droeg mijn groeiende knikker met trots. Zelfs vliegreizen zijn geen probleem tussen de 13e en 28ste week van de zwangerschap wanneer moeder en kind in normale gezondheid verkeren. We hebben genoten van deze laatste vakantie met z’n tweetjes.“

Aanmelding voor een zwangerschaps- of geboortecursus (14e – 16e zwangerschapsweek)

Wanneer je zwanger bent, zijn er diverse cursussen waaraan je kunt deelnemen. Denk bijvoorbeeld aan zwangerschapszwemmen of zwangerschapsyoga. Ook zijn er zwangerschaps- en geboortecursussen waarin je nuttige tips en informatie krijgt over de zwangerschap en bijvoorbeeld borstvoeding, maar leggen ze ook uit hoe de procedure in de verloskamer eruitziet. Omdat er vaak veel vraag is naar een dergelijke zwangerschapscursus, doe je er verstandig aan om je vroeg te oriënteren en in te schrijven voor een cursus die jou leuk of zinnig lijkt.

Waar wil jij bevallen? (16e – 30e zwangerschapsweek)

Waar je wilt bevallen is een hele individuele keuze. Wanneer je geen medische indicatie hebt om in het ziekenhuis te bevallen, dan kun je ervoor kiezen om bijvoorbeeld thuis, in een geboortecentrum of poliklinisch te bevallen. Poliklinisch betekent dat je er zelf voor kiest om in het ziekenhuis te bevallen, met je eigen verloskundige.[3] Aan elk van deze mogelijkheden zitten natuurlijk voor- en nadelen, en het is aan jou (en je partner) om te bepalen wat voor jullie het prettigst is. Oriënteer je dus goed, en ga na wat voor jullie de beste optie is om het kleine wondertje op de wereld te zetten.

Het inrichten van de babykamer (20e – 30e zwangerschapsweek)

Wanneer het juiste moment is aangebroken om de babykamer voor te bereiden, kan sterk variëren. Het hangt er bijvoorbeeld van af of de baby in de periode na de geboorte in de slaapkamer van jou en je partner moet slapen. Dan kan een kinderkamer nog steeds wachten. Wil je een eigen babykamer, waarin je eventueel zelf ook kunt slapen? Dan is het tweede trimester geschikt. Zorg er bij de inrichting van de babykamer voor dat je liefje een gezonde slaapomgeving heeft, zodat jullie beiden vredig in slaap kunnen vallen.

"We hebben de kinderkamer geschilderd en voorbereid in de 15e week. Het was voor mij belangrijk om de kamer zelf te kunnen inrichten. Daarom wilde ik niet wachten tot mijn buik in de weg zat. Bij de keuze van de muurverf hebben we gekozen voor natuurlijke en ecologische kleiverf. Dat is goed voor onze baby, en daardoor kon ik zelf ook mee schilderen.“

"We hebben de kinderkamer geschilderd en voorbereid in de 15e week. Het was voor mij belangrijk om de kamer zelf te kunnen inrichten. Daarom wilde ik niet wachten tot mijn buik in de weg zat. Bij de keuze van de muurverf hebben we gekozen voor natuurlijke en ecologische kleiverf. Dat is goed voor onze baby, en daardoor kon ik zelf ook mee schilderen.“

Babykamer inrichten – met liefdevolle details tover je een klein paradijs.

Het laatste trimester – de laatste voorbereidingen voor de geboorte

In het laatste trimester van je zwangerschap heeft je babybuik al duidelijk een ronde vorm aangenomen en waarschijnlijk wordt je dagelijkse leven steeds wat zwaarder. In het ideale geval heb je alle inspannende klussen gedaan, en kun je je nu concentreren op de komst van jullie baby. Er zijn nog maar een paar organisatorische en officiële taken die op je wachten in het derde trimester.

Aanvragen ouderschaps- en partnerverlof (30e – 36e zwangerschapsweek)

Ouderschapsverlof is een wettelijke regeling die jou - en je partner - de mogelijkheid geven om tijdelijk minder te gaan werken wanneer jullie ouders geworden zijn. Ouderschapsverlof vraag je tenminste 2 maanden van tevoren (schriftelijk) aan bij je werkgever. Zorg ervoor dat je dit dus op tijd geregeld hebt!

Ook kan je partner sinds 1 januari 2019 aanspraak maken op een week geboorteverlof, ook wel vaderschaps- of partnerverlof genoemd. Je partner krijgt het aantal uren die hij of zij per week werkt eenmalig als geboorteverlof. Sinds 1 juli 2020 is het zelfs mogelijk om aanvullend geboorteverlof van 5 weken op te nemen, wanneer je kind op of na 1 juli 2020 geboren is. Vraag het verlof minimaal 4 weken van te voren aan.[4]

Zwangerschapsverlof (34e – 36e zwangerschapsweek)

Je zwangerschapsverlof gaat in tussen de 6 en 4 weken voor de dag na de datum waarop je uitgerekend bent, en je bevallingsverlof gaat in op de dag na je bevalling. Je hebt recht op minimaal 10 weken bevallingsverlof, en je bent ook verplicht om na je bevalling 6 weken aaneengesloten bevallingsverlof op te nemen. Om financiële zekerheid te bieden, ontvang je voor deze periode een zwangerschaps- en bevallingsuitkering. Je werkgever vraagt namens jou deze uitkering aan bij het UWV. Geef dus op tijd aan je werkgever door dat je in verwachting bent!

Zwangerschapsdata – houdt het overzicht door een notitie te maken van belangrijke data.

Voor de zwangerschaps- en bevallingsuitkering geldt een maximumdagloon van €222,78. Wanneer je meer verdient dan dit bedrag, vult je werkgever meestal de uitkering aan tot je normale loon. Je werkgever is dit echter niet verplicht.[5]

Ook wanneer je als zelfstandige werkt, en zwanger bent, kun je een zwangerschapsuitkering aanvragen. Dit is de ZEZ-uitkering waarbij ZEZ staat voor Zelfstandige & Zwanger. Je hebt dan recht op een uitkering van ten minste 16 weken gedurende en na je zwangerschap. Deze vraag je aan bij het UWV en zorg ervoor dat je dit uiterlijk 2 weken voor de gewenste ingangsdatum gedaan hebt.[6]

"Persoonlijk houd ik ervan om alles te organiseren. Omdat we ontzettend uitkeken naar de komst van de baby, kon ik nauwelijks wachten met het inrichten van de kinderkamer en het doen van alle klusjes. De meeste belangrijke zaken hadden we op tijd geregeld. Bevriende zwangere koppels hadden hiervoor duidelijk meer tijd nodig, maar dat was ook helemaal okay. Iedereen moet dit op z’n eigen tempo doen. Het kleine wonder zal zich veilig voelen bij jou, ongeacht of het babybedje nu in de 20e of 40e week is opgesteld.“

"Persoonlijk houd ik ervan om alles te organiseren. Omdat we ontzettend uitkeken naar de komst van de baby, kon ik nauwelijks wachten met het inrichten van de kinderkamer en het doen van alle klusjes. De meeste belangrijke zaken hadden we op tijd geregeld. Bevriende zwangere koppels hadden hiervoor duidelijk meer tijd nodig, maar dat was ook helemaal okay. Iedereen moet dit op z’n eigen tempo doen. Het kleine wonder zal zich veilig voelen bij jou, ongeacht of het babybedje nu in de 20e of 40e week is opgesteld.“

Aanschaffen van de babyuitzet (doorlopend tot uiterlijk de 35e zwangerschapsweek)

Wanneer je gaat shoppen voor de eerste benodigdheden is helemaal aan jou. Meestal koop je niet alles in een keer, maar voeg je beetje bij beetje toe aan de babyuitzet. Tegen de 35e week van je zwangerschap moet je alles ongeveer verzameld hebben, voor het geval je kleintje eerder komt dan gepland.

Meer informatie en tips voor de eerste benodigdheden vind je in ons ouder-interview over dit thema.

Voorbereidingen voor aanmeldingen en aanvragen na de geboorte (voor de 36e zwangerschapsweek)

De meeste aanmeldingen en aanvragen kunnen pas na de geboorte worden gedaan, omdat je bijvoorbeeld de geboorteakte of het Burgerservicenummer (BSN) van je kindje nodig hebt. Het is echter raadzaam om alvast uit te zoeken wat je wanneer moet ondernemen, zodat je minder stress hebt na de geboorte.

Zo moet je bijvoorbeeld binnen drie werkdagen geboorteaangifte doen bij de Burgerlijke stand van de gemeente waarin je kindje is geboren. Meestal wordt dit gedaan door de partner. Vaak krijg je in het ziekenhuis een verklaring van de geboorte, waar bijvoorbeeld het tijdstip van de geboorte opstaat. Het is handig om deze (naast een geldig identiteitsbewijs!) mee te nemen als je aangifte gaat doen. Denk ook aan het trouwboekje of een bewijs van geregistreerd partnerschap of eventuele erkenningspapieren. Na de geboorteaangifte ontvang je een geboorteakte waarin de gegevens van je kindje, jou en je partner vermeldt staan.[7]

Wanneer je je kleintje aangemeld hebt bij de gemeente is de volgende stap om je zoontje of dochtertje aan te melden bij de zorgverzekeraar. Tip: schrijf je kindje bij op de polis van de ouder met de meest uitgebreide zorgdekking. Je kind krijgt dan automatisch dezelfde dekking, en is tot 18 jaar gratis meeverzekerd. Het is van belang om je kindje zo snel mogelijk aan te melden bij de zorgverzekeraar zodat je niet zelf voor eventuele zorgkosten van je kind betaald. Doe dit dus zo snel mogelijk na aanmelding bij de gemeente. Vaak kun je dit online regelen, of bel even met je zorgverzekeraar.

Een volgend belangrijk thema is de kinderbijslag. Tot 18 jaar kun je namelijk een bijdrage krijgen voor de kosten van de opvoeding van je kind of kinderen. Wanneer je je kindje hebt aangemeld bij de gemeente, dan maakt deze automatisch melding aan de Sociale Verzekeringsbank, de SVB. Twee tot vier weken na de aangifte krijg je vervolgens een bericht van de SVB met daarop instructies hoe je de kinderbijslag aan kunt vragen.[8]

Pak de vluchttas in (36e zwangerschapsweek)

Als de weeën beginnen, moet alles snel gaan. Pak daarom op tijd een zogenaamde vlucht- of ziekenhuistas in, en plaats deze op een strategische plek voor wanneer je snel het huis moet verlaten. Je vluchttas moet onder andere het volgende bevatten:

Documenten

  • Zwangerschapskaart
  • Zorgverzekeringspasje
  • Identiteitskaart

Hygiëneproducten

  • Persoonlijke lichaamsverzorging (shampoo, crèmes, kam enz.)
  • Opfrisdoekjes
  • Kraamverband & zoogcompressen

Kleding

  • Comfortabele kleding (joggingbroek, T-Shirt, trui)
  • Warme knuffelsokken
  • Badjas
  • Zwangerschaps- of voedingsbeha’s
  • Nachthemden (geschikt voor het geven van borstvoeding)

Ontspanning en vermaak

  • Tijdschrift/boek
  • Laadkabel voor je mobiel
  • Muziek
  • Snacks en wat te drinken
  • Comfortabel kussen voor de (borst)voeding

Natuurlijk mag ook het nageslacht en de aanstaande papa niet worden vergeten bij het inpakken van de zwangerschapstas. Hier vind je de complete checklist voor het inpakken van de zwangerschapstas.

CheckZwangerschaps- of voedingsbeha’s koop je het liefst een maatje groter omdat je borsten veranderen tijdens de borstvoedingsperiode.

CheckZwangerschaps- of voedingsbeha’s koop je het liefst een maatje groter omdat je borsten veranderen tijdens de borstvoedingsperiode.

Conclusie

De zwangerschap is een prachtige tijd. Ondanks de vele to-do’s en klusjes en de ene na de andere zwangerschapsklacht, moet je ervan genieten en je niet laten stressen. Met een goede organisatie kun je alle belangrijke taken uitvoeren en heb je genoeg tijd om je te verheugen op de komst van je kindje.

Literatuurverwijzingen:

[1]https://deverloskundige.nl/zwangerschap/subtekstpagina/284/zwangerschapscontroles-bij-individuele-zorg/
(laatst opgeroepen op 12-08-2020)

[2]https://deverloskundige.nl/zwangerschap/subtekstpagina/284/zwangerschapscontroles-bij-individuele-zorg/
(laatst opgeroepen op 22-08-2020)

[3]https://deverloskundige.nl/bevalling/tekstpagina/32/waar-bevallen/
(laatst opgeroepen op 22-08-2020)

[4]https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/geboorteverlof-en-partnerverlof/geboorteverlof-voor-partners
(laatst opgeroepen op 22-08-2020)

[5]https://www.uwv.nl/particulieren/zwanger-adoptie-pleegzorg/zwanger-met-werkgever/tijdens-zwangerschapsverlof/detail/betaling-van-de-zwangerschapsuitkerin
(laatst opgeroepen op 22-08-2020)

[6]https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/zelfstandigen-zonder-personeel-zzp/vraag-en-antwoord/heb-ik-als-zelfstandig-ondernemer-recht-op-een-zwangerschapsuitkering
(laatst opgeroepen op 22-08-2020)

[7]https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/zwangerschap-en-geboorte/vraag-en-antwoord/checklist-kind-krijgen
(laatst opgeroepen op 22-08-2020)

[8]https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/kinderbijslag/vraag-en-antwoord/hoe-vraag-ik-kinderbijslag-aan
(laatst opgeroepen op 22-08-2020)

Bronnen van de afbeeldingen:

iStock.com/Rawpixel

iStock.com/nensuria

iStock.com/KatarzynaBialasiewicz

iStock.com/damircudic