Kanoën – Jong stel in eenpersoonskano’s op een meer.

Kanoën & kajakken als tip voor de vrijetijdsbesteding

Kanoën is een erg veelzijdige watersport. Je kunt je hier bijvoorbeeld gezellig over het water laten drijven en van het landschap genieten. Ook kun je jezelf in het wilde water storten en een actieve kanotocht op touw zetten. Met de juiste kano is dat geen probleem. Daardoor zit er bij deze hobby voor iedereen wel wat bij.

Kano, kajak, Canadese kano – Welke boot is de juiste voor mij?

Het begrip “kano” is eigenlijk alleen een verzamelnaam voor alle watersportapparaten die met behulp van peddels in de kijkrichting worden voorbewogen. Wanneer iemand het gewoon zo over een kano heeft, wordt meestal de “Canadese kano” bedoeld. De kajak is het tegendeel hiervan.

Beide bootsoorten hebben bepaalde voordelen en zijn voor verschillende doeleinden gemaakt[1]:

Canadese kano Kajak
Opbouw Canadese kano’s zijn naar boven toe geopend. Ze worden zittend of op de knieën met een peddel met één peddelblad gevaren. Kajaks zijn dicht en hebben alleen een zitkuip. Ze zijn vlakker en slanker dan Canadese kano’s. De vaarder komt met behulp van een peddel met twee peddelbladen vooruit.
Voordelen

    Kan door meerdere personen worden gebruikt

    Plek voor relatief veel bagage

    Is stabiel op rustig water

    Kajaks zijn snel, goed manoeuvreerbaar en gemakkelijk te verplaatsen

    Voor wildwater geschikt

    “Eskimoteren” (Kano om zijn lengteas draaien terwijl je erin zit) mogelijk

Doeleind Goed geschikt voor gezinsuitjes of langere kanotochten. Goed geschikt voor de kanosport en voor tochten met maximaal 2 personen.

Elk boottype is, afhankelijk van hoe je hem wilt gebruiken, in verschillende groottes beschikbaar. Kajaks zijn standaard vaak met een of twee zitjes voorzien. Drie- of vierpersoonskajaks vind je echter maar zelden. Voor tochten met meer dan één of twee personen wordt aanbevolen om een Canadese kano te gebruiken. Hierin is genoeg plek voor gezinnen of grotere groepen. Let er echter wel altijd op, hoe zwaar de kano maximaal kan worden beladen.

AanwijzingEen kajak en een Canadese kano kun je in één oogopslag al vanaf grote afstand onderscheiden, wanneer je naar de peddels kijkt. Een kajakpeddel heeft namelijk twee peddelbladen, terwijl een Canadese kanopeddel maar één peddelblad heeft.

AanwijzingEen kajak en een Canadese kano kun je in één oogopslag al vanaf grote afstand onderscheiden, wanneer je naar de peddels kijkt. Een kajakpeddel heeft namelijk twee peddelbladen, terwijl een Canadese kanopeddel maar één peddelblad heeft.

Kano of Kajak? Het verschil tussen de Canadese kano en de kajak.

Welke vereisten heb je nodig voor het kanovaren?

Wie erover nadenkt om eens te gaan kanoën of kajakken, moet het natuurlijk geen probleem vinden om dicht bij het water te zijn en moet veilig kunnen zwemmen. Niet elke kajak- of kanotocht leidt je meteen het wilde water in. Ook gemoedelijke kanotochten op rustig water (langzaam bewegend of stilstaand water) zijn een goede mogelijkheid om het alledaagse leven even achter je te laten en van de natuur te genieten.

Zodat je veel plezier beleeft aan de kano-/kajaksport, moet je je fit voelen. Bij het peddelen worden de spieren in je bovenlichaam, schouders en armen het meeste belast. Door de dynamische peddelbeweging worden je spieren voortdurend versterkt en je motoriek verbeterd. Daarom moet je de rug, schouders en armen zonder belemmeringen kunnen bewegen. Wanneer je hier dus problemen mee hebt, is het beter om even niet te gaan kanoën.[2].

Voordat je zelfstandig gaat kanovaren, wordt het aanbevolen om een cursus aan een gecertificeerde kanoschool te bezoeken. Hier leer je de juiste peddeltechniek en belangrijke veiligheidsregels. Daardoor kun je tijdens het kanoën nog veel meer plezier beleven en zit je andere kano’s niet in de weg. Voor aangeboden cursussen kun je het best eens bij kanoverenigingen kijken. Deze bieden vaak voor een leuke prijs beginnerscursussen aan en brengen je met veel plezier de beginselen van het kanoën bij.

Welke uitrusting heb ik nodig voor de kanotocht?

Om veilig op het water te blijven, heb je allereerst een geschikte kano/kajak nodig. Of je nu alleen of gezellig met de hele familie wilt gaan kanovaren, bepaald welk boottype je nodig hebt. Laat je daarom van tevoren adviseren in een gespecialiseerde winkel, bij een kanoschool of -vereniging. Voor de eerste tochten kun je natuurlijk ook gewoon een kano huren bij de kanoverhuur of een kanovereniging. Op deze manier kun je de peddelsport op je gemak uitproberen, zonder dat je meteen alles hoeft aan te schaffen.

In een Canadese kano varen – Gezin tijdens een kanotocht.

Naast de geschikte Canadese kano of kajak heb je bovendien het volgende nodig:

  • De juiste peddels (beginnende kanovaarders kunnen ook hier om professioneel advies vragen)
  • Zwem-/ reddingsvesten voor elke vaarder
  • Veiligheidshelm voor elke vaarder
  • Een spatzeil
  • Werplijn (geschikt voor in het water)
  • Waterdichte transportbox of -zak
  • Zeilen om bepakking goed vast te kunnen maken
  • Geschikte peddelkleding (neopreen pak of een Long-John met peddeljas)

CheckBij alle watersporten geldt: Kleed je afgestemd op de watertemperatuur aan. De luchttemperatuur is hierbij minder belangrijk.

CheckBij alle watersporten geldt: Kleed je afgestemd op de watertemperatuur aan. De luchttemperatuur is hierbij minder belangrijk.

Veiligheidsregels voor kanovaarders

De belangrijkste veiligheidstechnieken leer je in een kanocursus. Hier ervaar je wat je precies moet doen wanneer de boot kentert of wanneer iemand over boord gaat. In veilige oefenomgevingen kun je tijdens een cursus de juiste gedragsregels leren en eventuele angst voor het water verliezen. Zo word je goed op een zelfstandige kanotocht voorbereid.

Zowel kano- als ook kajakvaarders moeten deze veiligheidsregels ten alle tijden behartigen[3][4]:

  • Draag altijd goed zittende zwemvesten op het water;
  • Handel altijd rustig en overdacht.
  • Blijf na een kentering in snelstromend water altijd uit de buurt van de boot.
  • Laat je peddels nooit los.
  • Zwem door stroomversnellingen met de benen naar voren en de blik naar de stroomrichting.
  • Neem altijd een goed gevuld eerste-hulp-set mee.
  • Wanneer je op grote rivieren en meren onderweg bent, let dan altijd op de schepen en houdt er rekening mee dat je niet gezien kunt worden. Passeer de schepen daarom vanaf de achterzijde en houdt voldoende afstand vanwege de zuiging van het schip.

Tips voor de planning van een kanotocht

Wanneer je wilt gaan kanovaren, moet je dit zorgvuldig plannen en voorbereiden. Zorg ervoor dat er voor elke deelnemer een passend zwemvest aanwezig is en dat de boot en de uitrusting compleet zijn en goed werken.

Wanneer alles klaar is voor gebruik moet je er vervolgens over nadenken welke route jullie willen afleggen. Hiervoor wordt geadviseerd om informatie in te winnen over de mogelijke rivieren en meren. Je hebt de volgende keus:

Rustig water (kleine rivieren, meren) Wildwater Zee
Geschikt voor beginners, familietochten. Wildwaterroutes kunnen in 6 moeilijkheidsgradaties worden ingedeeld. Eenvoudige routes kunnen ook door beginners worden afgelegd, terwijl je voor de moeilijkere meer ervaring en een goede techniek nodig hebt. Voor echt wildwater moet je echter naar het buitenland. Wanneer je toch wat meer actie wilt, kun je in Nederland bij voldoende wind wel wildwatervaren in de branding van de zee. Ook hierbij komt een wildwatertechniek goed van pas.

Beginners kunnen het beste kleine en rustige rivieren uitzoeken, met maar af en toe een sneller stukje. Hier kun je veel ervaring in de omgang met de boot opdoen en kun je je vaartechniek verbeteren.

Informatie over de kano- en kajakmogelijkheden bij jou in de buurt vind je bijvoorbeeld op: tkbn.nl/nl/node/224, kanoroutes.nl/ of kanoweb.nl/kanovaren/waar-kanovaren-een-overzicht/. Natuurlijk kun je ook bij de plaatselijke kanovereniging om advies en hulp vragen bij de planning van jouw kanotocht. Eventueel heb je zelfs de mogelijkheid om jouw tocht samen met ervaren kanovaarders door te voeren.

Let bij de planning van jouw kanotocht op de volgende aspecten:

  • Hoe lang is de tocht? Is de conditie van mij en mij medevaarder goed genoeg hiervoor?
  • Welke moeilijkheden zouden we onderweg tegen kunnen komen?
  • Welke vaarregels gelden er voor dat gebied?
  • Hoe hoog staat het water actueel?
  • Hoe ziet de weersvoorspelling er voor die dag uit?
  • Is mijn kano fit voor de tocht? Of kan ik een kano huren/lenen?

Let opHet water en haar omgeving verandert zich continue. Hoogwater, laagwater of omgevallen bomen kunnen jouw tocht vermoeilijken of zelfs verhinderen. Let daarom tijdens de kanotocht altijd goed op je omgeving en informeer je voor de tocht nog eens over het voorspelde weer en de waterstand.

Let opHet water en haar omgeving verandert zich continue. Hoogwater, laagwater of omgevallen bomen kunnen jouw tocht vermoeilijken of zelfs verhinderen. Let daarom tijdens de kanotocht altijd goed op je omgeving en informeer je voor de tocht nog eens over het voorspelde weer en de waterstand.

Een kanotocht met kinderen plannen

Een tochtje op het water is vooral voor kinderen een erg leuke ervaring. Daarom is het voor gezinnen met kinderen erg geschikt om tochten op kleine, rustige wateren te doen, waarbij je dicht bij de natuur bent. Hier kun je dieren observeren en eventuele kleine stroomversnellingen met veel plezier de baas worden. Bovendien bieden kleine rivieren vele mogelijkheden om onderweg genoeg pauzes te houden en de benen eventjes te strekken.

 Kanovaren met kinderen – Kinderen in een tweepersoonskajak.

Het is van de individuele ontwikkelingsstand van jouw kind afhankelijk, wanneer hij/zij klaar is voor een peddeltocht. Over het algemeen moet je kind kunnen zwemmen, een goed passend zwemvest kunnen dragen en langere tijd stil kunnen zitten en van de natuur kunnen genieten.

10 tot 15 kilometer op een kleine rivier kun je het beste aanhouden, wanneer je een kanotocht met de kinderen plant. Let er bij de planning op dat je genoeg tijd voor pauzes en de heen- en terugweg inplant. Bovendien is het altijd handig om wat speelgoed mee te nemen, zodat de kinderen in de pauzes even iets anders kunnen doen.

Een overzicht over de kanosport

Heb je veel interesse voor de kanosport en wil je meer dan alleen kleine kanotochtjes ondernemen? Dan zul je vooral met de kajak nog vele verdere mogelijkheden vinden, om sportief bezig te zijn. Vele actievolle disciplines wachten erop om door jou te worden ontdekt:

  • Kano-Touring: Een kanotour hoeft niet per se een dagtrip te zijn. Lange kanotochten kunnen zelfs wel meerdere weken duren. Hier kun je de natuur uitvoerig leren kennen en het leven ver van de civilisatie af ontdekken.
  • Brandingvaren: Hier staat het water stil en bewegen de golven. Daardoor kun je je net als op een surfplank op de golven laten voortstuwen.
  • Wildwaterkajakken: Met je kajak stort je je in het wildwateravontuur. Hierbij moet je snel reageren, handigheid laten zien en genoeg kracht hebben om veilig door de stroomversnellingen te manoeuvreren.
  • Freestyle kajakken: Net als bij het surfen kun je hierbij op een golf verschillende trucjes, draaiingen, salto’s en sprongen maken. Hier moet je over handigheid en een goede coördinatie beheersen, zodat je in een korte tijd zoveel mogelijk stunts als mogelijk kunt maken.
  • Kanoslalom: Hier zijn snelheid en een zeer goede vaartechniek gevraagd. Bij de kanoslalom moet je namelijk in een zo snel mogelijke tijd een parcours van ongeveer 300 meter met rond de 25 poortjes in snelstromend water foutloos afleggen.

Al deze verschillende disciplines laten zien, hoe veelvuldig de kanosport is. Wanneer je interesse hebt voor één of meer van deze disciplines vind je bij een plaatselijke kanovereniging vast wel een geschikte contactpersoon, die jou verder kan helpen. Op de site van de Nederlandse Watersportverbond (watersportverbond.nl/onze-sporten/kanovaren) vind je een overzicht van alle bij hen aangesloten kanoverenigingen.

Conclusie

Tijdens het kanovaren ben je één met de bewegingen van het water en heb je de mogelijkheid om van unieke rivierlandschappen tijdens jouw tocht te genieten. Het maakt hierbij niet uit of je een uitstapje met de hele familie in een Canadese kano plant, er alleen in je kajak op uit gaat of liever actievolle stunts wilt doen – de kanosport biedt voor iedereen die van het water houdt goede mogelijkheden. Met de juiste boot staat niets jouw nieuwe hobby meer in de weg.

Bronnen:

[1]https://www.visitweerribbenwieden.com/Lekker-UIT!/999/Dit-zijn-de-verschillen-tussen-kano%C3%ABn-en-kajakken/
(laatst opgeroepen op 28-04-2020)

[2]http://users.telenet.be/diamonddog/PDF/lerenkanovaren.pdf
(laatst opgeroepen op 28-04-2020)

[3]https://www.peddelpraat.nl/index.php/nl/veiligheid-bij-peddelpraattochten
(laatst opgeroepen op 28-04-2020)

[4]http://www.dajaks.nl/cgi-bin/dajaks.pl?command=pagina&hoofmenu_id=3
(laatst opgeroepen op 28-04-2020)

Bronnen van de afbeeldingen:

iStock.com/gradyreese

iStock.com/Tempura

iStock.com/Vect0r0vich

iStock.com/LSOphoto

iStock.com/monkeybusinessimages