shop.global.1
Met de fiets naar school – De fiets is een populair en milieuvriendelijk verkeersmiddel

Fietsen naar school – Tips voor een veilige weg naar school op de fiets

Fietsen zorgt niet alleen voor veel plezier bij de kinderen, maar bevordert ook de ontwikkeling. Tijdens het fietsen moet jouw kind verschillende bewegingen coördineren, het evenwicht bewaren en daarbij de oriëntering niet kwijtraken. Deze inspannende opgave vergroot het concentratievermogen, de spierkracht en de conditie. Bovendien is de fiets een relatief goedkoop en milieuvriendelijk vervoersmiddel. Veel kinderen willen vaak graag zelf op de fiets naar school kunnen gaan. Vanaf wanneer jouw kind hier klaar voor is en waarop je moet letten zodat ze veilig op school aankomen, ervaar je in dit artikel.

Vanaf welke leeftijd kunnen kinderen alleen op de fiets naar school gaan?

Het hangt van de individuele situatie van jouw kind af, vanaf welke leeftijd ze er klaar voor zijn om alleen met de fiets naar school te gaan. Studies tonen vaak aan, dat kinderen vanaf ongeveer 10 jaar alleen in het verkeer kunnen fietsen[1]. Maar daarvoor moet je allereerst de vaardigheden van jouw kind realistisch inschatten. Jij kent je kind het best een weet hoe goed het met een fiets om kan gaan, zich kan concentreren en de verkeersregels begrijpt.

Kinderen nemen het verkeer anders waar dan volwassenen. Beoordeel de vaardigheden van jouw kind daarom kritisch. Jouw kind kan zelfstandig naar school fietsen, wanneer het de volgende vaardigheden beheerst:

  • Ze kunnen zonder problemen hun evenwicht bewaren, ook in bochtjes.
  • Ze kunnen op tijd en veilig remmen. Bovendien kan jouw kind de remweg goed inschatten.
  • Ze kunnen zonder problemen rechtuit fietsen.
  • Tijdens het fietsen kan jouw kind om zich heen kijken en tegelijkertijd rechtuit blijven fietsen.
  • Jouw kind kan zijn hand uitsteken en hierbij het evenwicht bewaren.
  • Jouw kind kan verschillende verkeerssituaties voorspellen.
  • De belangrijkste verkeersregels (wachten bij een stopbord, gedrag bij stoplichten, rechts-voor-links-regel etc.) zijn begrepen en kunnen in de praktijk worden omgezet.

Wanneer jouw kind al deze vaardigheden beheerst, is het in theorie in staat om met de fiets naar school te gaan. Echter moet je ook de verkeerssituatie op de route naar school kritisch beoordelen en over de volgende situaties nadenken: Is er veel verkeer in de buurt van de school? Moet jouw kind langs kruisingen of onoverzichtelijke straten? Je moet je bewust zijn van al deze mogelijke gevaren en erover nadenken of jouw kind de weg veilig kan afleggen.

Informatie over het verkeersexamen op de basisschool

De Vlaamse Stichting Verkeerskunde biedt vele verkeersprojecten aan op basis- en secundaire scholen. Zo begint het voor de kleuters al met een loopfietsbrevet in de eerste en tweede kleuterklas. Hierbij worden ze gestimuleerd om hun zintuigen, motorische vaardigheden en evenwicht te verbeteren met behulp van een loopfiets.

Als voorbereiding op de het grote fietsexamen in het zesde leerjaar, kunnen scholen de projecten “fietsbrevet brons” en “fietsbrevet zilver” aanvragen. Voor brons moeten de kinderen een fietsparcours met verschillende uitdagingen afleggen.

Hierbij wordt hun stuurvaardigheid geoefend en getest. Voor zilver, dat in leerjaar vier wordt afgelegd, wordt de verkeersvaardigheid in een beschermde omgeving toegevoegd. In het vijfde leerjaar kunnen de kinderen een online verkeerstoets afleggen. Hierbij wordt hun theoretische kennis over het verkeer getest.

Met het grote fietsexamen kun je fietsbrevet goud behalen. Hiervoor moeten de kinderen minimaal vijf vaardigheden beheersen, die van tevoren moeten worden geoefend. Allereerst gebeurt dit op de speelplaats, maar daarna ook in het echte verkeer, zodat de kinderen goed voorbereid zijn om alleen met de fiets onderweg te zijn. Het oefenen gebeurt vaak op school, maar ook de ouders kunnen nog extra met hun kinderen oefenen.

Wanneer de kinderen hun verkeersbrevetten hebben gehaald, betekent dit dus dat ze veilig in het verkeer kunnen handelen. Desondanks moet je als ouder altijd blijven opletten of jouw kind situaties goed inschat. Zeker wanneer jullie in onbekende verkeerssituaties terechtkomen is dit belangrijk.

Verkeersexamen – Het verkeersexamen dient als oriëntering voor ouders

Hoe bereid ik mijn kind erop voor, om alleen naar school te fietsen?

Hoe eerder je jouw kind het fietsen bijbrengt, hoe beter jouw kind met de fiets om zal kunnen gaan. Een goede fietsvaardigheid is de basis voor een veilige deelname aan het verkeer. Alleen wanneer jouw kind zelfverzekerd kan fietsen, kan het goed op het verkeer letten en situaties juist inschatten.

Wanneer je jouw kind erop wilt voorbereiden om zelfstandig naar school te fietsen, moet je allereerst zelf de weg eens fietsen. Daarbij moet je inschatten welke gevaren er onderweg kunnen optreden en of er misschien een veiligere route is. De kortste weg is daarbij niet per se de beste. Bekijk of er ook routes zijn die over minder bereden bijwegen leiden.

De weg naar school op de fiets – Vader begeleidt zijn dochter op de fiets naar school

Fiets de weg daarna meermaals samen met jouw kind. Leg hem/haar de moeilijkheden van de weg uit en ook waarop het moet letten. De volgende veiligheidsregels moet je jouw kind o.a. bijbrengen:

  • Afstappen bij het oversteken van een straat.
  • Wachten voor het rode stoplicht en bij groen de fiets zo snel mogelijk naar de andere kant van de straat bewegen.
  • Kinderen jonger dan 10 jaar mogen nog op de stoep fietsen, maar moeten wel genoeg afstand van de voetgangers houden.
  • Verder moeten fietsers op het fietspad fietsen en wanneer deze niet aanwezig is, op de weg. Hierbij fietsen ze altijd aan de rechterkant.
  • Wanneer jouw kind in een groep fietst moet het nog steeds zelf opletten en niet zomaar zonder te kijken achter de rest aan fietsen.
  • In het verkeer moet jouw kind altijd langzaam en met de blik vooruit fietsen. Te snel fietsen kan voor onoplettendheid en vallen zorgen.
  • In het verkeer moet de concentratie altijd het belangrijkste zijn.

Wanneer je het gevoel hebt dat jouw kind veilig op weg is en zich goed kan oriënteren, is hij er klaar voor om de volgende keer alleen te fietsen. Het is altijd goed om ook daarna nog af en toe met jouw kind mee te fietsen. Daarmee kun je meteen controleren of de verkeerssituatie niet veranderd is en of het nog altijd de veiligste weg is.

Waarop moeten ouders bij de fiets van hun kinderen letten?

Om veilig aan het verkeer te kunnen deelnemen, moet de fiets van jouw kind verkeersveilig zijn. Een praktisch overzicht van de belangrijkste eigenschappen van een veilige kinderfiets hebben we in onze pdf-checklist voor je samengevat.

Voor extra veiligheid kan jouw kind een goed zittende fietshelm opzetten. Deze kan ernstige verwondingen aan het hoofd voorkomen wanneer jouw kind ter val komt. Wat bij de keus van een veilige kinderhelm belangrijk is, ervaar je in ons artikel “veiligheid op de fiets voor kinderen”.

Daarnaast is het ook belangrijk dat de kinderen goed worden gezien in het verkeer. Vooral kinderen zijn hier voor automobilisten bij slecht zicht vaak niet goed herkenbaar. Daarom moet je erop letten dat jouw kind zo gekleed is, dat het goed opvalt in het verkeer.

Bovendien moet je erover nadenken hoe jouw kind zijn schooltas en eventueel gymtas veilig kan transporteren. Een stabiel rekje achter op de fiets is hiervoor bijvoorbeeld uitermate geschikt. Voor een verhoogde veiligheid kun je de tas ook nog met snelbinders vastzetten. Dit geldt ook wanneer jouw kind zijn rugzak of sporttas in een fietsmand mee wil nemen.

Als laatste is het raadzaam om de fiets van jouw kind tegen diefstal te beschermen. Let erop dat deze eenvoudig te bedienen en transporteren is. Met een beugelslot is de fiets weliswaar het beste beschermd, maar deze sloten zijn zwaar en onhandig voor kinderen. Daarom kun je het beste in een fietsenwinkel navragen, welk slot het meest geschikt voor jullie is.

Conclusie

Op de fiets is jouw kind snel en milieuvriendelijk onderweg. De extra beweging bevordert de spieren en biedt een balans met het vele zitten op school. Daarnaast zorgt fietsen of lopen in plaats van met de auto ervoor dat er minder verkeer rondom school is, waardoor de omgeving veiliger wordt. Vanaf welke leeftijd jouw kinderen veilig alleen met de fiets naar school kunnen komen, moet je als ouder zelf kritisch beoordelen. Wanneer je de weg van tevoren samen met jouw kind fietst, gevaren uitlegt en op de vaardigheden van jouw kind kunt vertrouwen, dan is jouw kind er klaar voor om zelfstandig met de fiets naar school te gaan.

Bronnen:

[1]https://www.hetgrotefietsexamen.be/hoe-je-kind-voorbereiden
(laatst opgeroepen op 03-06-2020)

https://www.verkeeropschool.be/projecten/
(laatst opgeroepen op 03-06-2020)

https://www.vsv.be/doelgroep/scholen/
(laatst opgeroepen op 03-06-2020)

https://www.vlaanderen.be/met-de-fiets-naar-schoolfietsennaarschool/
(laatst opgeroepen op 03-06-2020)

Bronnen van de afbeeldingen:

iStock.com/romrodinka

iStock.com/Imgorthand

iStock.com/Delpixart

iStock.com/Nikada