shop.global.1
Katten houden – Huiskat ligt op de parketvloer.

Tips om katten te houden – Kat/kitten kopen of adopteren

Momenteel wonen er in België ongeveer 2,6 miljoen katten – daarmee zijn deze elegante, trotse huisdieren met hun fluwelen poten onmiskenbaar het populairste huisdier van de Belg. Katten zijn al duizenden jaren de metgezel van mensen. Als je op zoek bent naar een zacht en onafhankelijk huisdier, dan is een kat de ideale keuze. Of het nu gaat om een kitten of een volwassen kat van de fokker of een dierenasiel - als je goed voor het dier zorgt en veel aandacht geeft, zal het graag negen levens aan je zijde doorbrengen.

Een overzicht van de belangrijkste aspecten van zorg, onderhoud en aanschaffing kan je in de PDF-checklist vinden. Daar vind je ook nuttige tips over hoe je een kat in huis neemt.

Past een kat bij jou? - Karakter en kenmerken van de kat

Voordat je een kat of poes aanschaft, moet je overwegen of een kat in je gezinssituatie past. Bovendien moet je je ook afvragen, of jij overweg kunt met het karakter van een kat.

AanwijzingVoordat je een kat koopt, moet je zeker weten dat geen van je gezinsleden een kattenharenallergie heeft. Mensen met een kattenallergie reageren op huiddeeltjes en speeksel van een kat en niet specifiek op het haar zelf. Daarom zijn er geen kattenrassen die volledig ‘allergievriendelijk’ zijn.[1]

AanwijzingVoordat je een kat koopt, moet je zeker weten dat geen van je gezinsleden een kattenharenallergie heeft. Mensen met een kattenallergie reageren op huiddeeltjes en speeksel van een kat en niet specifiek op het haar zelf. Daarom zijn er geen kattenrassen die volledig ‘allergievriendelijk’ zijn.[1]

Kerninformatie van de huiskat – Een kort profiel

Van de slanke Balinezen tot de imposante Maine Coon, slank, sterk of gespierd – er is geen groter verschillenpallet aan vormen, kleuren en maten onder de bekende kattenrassen. Het aantal verschillende kattenrassen wordt meestal geschat op ongeveer 100, maar niet elke kattenvereniging erkent alle rassen gelijk. Daarbij verschillen de dieren in hun lichaamsbouw, vorm van de kop, vachtkleur en lengte.

Grootte: Gemiddeld genomen hebben huiskatten een schouderhoogte van 23 tot 35 cm, maar grotere rassen zoals Noorse boskatten kunnen ook wel een schouderhoogte van 40 tot 45 cm bereiken.[2]

Gewicht: De gemiddelde kat weegt tussen de 3 tot 5 kilo. Ook hier kunnen grote kattenrassen zwaarder zijn.[3]

Levensverwachting: De meeste katten worden tussen de 12 en 20 jaar oud. Echte huiskatten hebben doorgaans een langere levensverwachting dan buitenkatten, omdat ze niet worden blootgesteld aan gevaren zoals auto’s, honden etc.[4]

Gedrag van huiskatten

Kat als huisdier – katten horen zich in huis vrij te kunnen bewegen.

Ook in karakter zijn katten erg verschillend. De aard van je kat kan sterk afhangen van ras, geslacht en individuele ontwikkelingen. Zelfs als er over het algemeen overlappingen zijn van verschillende soorten karakters, zijn geen twee katten hetzelfde.

  • Individualiteit: verlegen of dapper, gevoelig of brutaal, knuffelig of juist afstandelijk – zelfs als ervaren katteneigenaar kan je altijd compleet nieuwe ‘kattenpersonages’ tegenkomen. Een goed getemde kat is meestal aanhankelijker. Hiervoor mag de kat niet te vroeg van de moeder gescheiden worden en moet het dier als kitten al positieve ervaringen met mensen hebben. De aard en karakter van een kat kan echter niet worden voorspeld.
  • Onafhankelijkheid: een kat is geen typische ‘Einzelgänger’. Ze hebben dagelijks aandacht nodig, maar hier vragen ze meestal zelf om. De huiskat kan daarom niet gedwongen worden om te knuffelen – ongewenste aanraking en ook goedbedoeld aaien kan daarom tot krabben leiden. Houd dit vooral in de gaten wanneer er kinderen zijn. Met hulp van de ouders kunnen kinderen al vroeg leren wanneer aanraken wel en niet kan. [5]

  • Nieuwsgierig: katten springen niet alleen op de bank, maar klimmen ook op de kasten en planken – zonder op te letten of de spullen die erop staan kunnen breken. Daarom moet je bereid zijn, het speelse en nieuwsgierige karakter te accepteren en de omgeving katvriendelijk te maken.
  • Jagersinstinct: katten zijn vaak lief en aanhalig, maar van nature zijn het nog steeds jagers. Als je een buitenkat hebt, kan je kat van tijd tot tijd een prooi als ‘geschenk’ voor je mee naar huis nemen.

CheckMet behulp van hun ouders kunnen zelfs kleine kinderen een voorzichtige en veilige omgang met de aanhalige huiskat leren. Vanwege hun zachte aard zijn sommige kattenrassen bijzonder kindvriendelijk, waaronder Cornish rex, Ragdolls, Maine Coons en Siamese katten.[6]

CheckMet behulp van hun ouders kunnen zelfs kleine kinderen een voorzichtige en veilige omgang met de aanhalige huiskat leren. Vanwege hun zachte aard zijn sommige kattenrassen bijzonder kindvriendelijk, waaronder Cornish rex, Ragdolls, Maine Coons en Siamese katten.[6]

Overwegingen om te maken voorafgaand aan de aanschaf

Als je een kat als huisdier in het gezin wilt opnemen, zijn er een paar dingen waar je rekening mee moet houden voor de koop. Want hoewel katten eigenzinniger en onafhankelijker zijn dan honden, hebben ze nog steeds zorg en aandacht nodig. Als je een kat als huisdier wilt nemen, moet je aan een aantal voorwaarden voldoen.

Let opKatten knabbelen ook graag aan planten. Daarom is voorzichtigheid geboden met giftige kamerplanen zoals amaryllis, chrysanten, cyclamen, lelies, geranium, kerstster, klimop, tulpen en narcissen.[7] Deze planten moeten altijd buiten bereik van de kat zijn of zelfs uit het huis worden verbannen. Als je niet zeker weet of een plant gevaarlijk kan zijn voor je kat, verwijder hem dan uit voorzorg of zoek meer informatie.

Let opKatten knabbelen ook graag aan planten. Daarom is voorzichtigheid geboden met giftige kamerplanen zoals amaryllis, chrysanten, cyclamen, lelies, geranium, kerstster, klimop, tulpen en narcissen.[7] Deze planten moeten altijd buiten bereik van de kat zijn of zelfs uit het huis worden verbannen. Als je niet zeker weet of een plant gevaarlijk kan zijn voor je kat, verwijder hem dan uit voorzorg of zoek meer informatie.

Buiten- of huiskat?

Of je je kat in huis houdt of dagelijks vrij buiten laat lopen, moet je vóór de aanschaf duidelijk hebben. Een buitenkat wil later niet veranderen naar een huiskat. Ook andersom vinden katten die hun leven lang thuisgezeten hebben het moeilijker om hun weg in de vrije natuur te vinden dan ervaren buitenkatten. Aan de rand van de van de stad en op het platteland kan een buitenkat prima overleven. In de binnenstad daarentegen is het vaak gevaarlijker vanwege het drukke verkeer.[8] Afhankelijk van de thuissituatie en het karakter van de kat, kun je katten onder bepaalde voorwaarden in verschillende vormen houden. Als je een oudere kat adopteert is die waarschijnlijk al gewend aan een bepaalde manier van leven en kan je daar niet veel meer aan veranderen.

Heb je een buitenkat, dan moet je het dier regelmatig vaccineren en ontwormen om het risico op parasitaire besmettingen te verminderen.[9] Vooral in de zomer moet je een mogelijke tekenplaag in de gaten houden. Ook moet je buitenkatten laten castreren.

Kat adopteren – Voor de aanschaf moet worden besloten of het een huiskat of een buitenkat wordt.

Huiskatten kan je het best toegang geven tot elke kamer in het huis. Ramen (inclusief dakramen) of het balkon moeten dan aangepast aan het huisdier worden beveiligd. Zo beperk je niet het territorium van de kat. Krabpalen en veilige klimmogelijkheden voorkomen dat de kat zich gaat vervelen. Als katteneigenaar moet je accepteren dat de kat overal in je huis komt (en daarmee het kattenhaar).

Een of twee katten?

Katten jagen alleen – ze zijn echter geen klassieke ‘Einzelgänger’ en hebben regelmatig sociaal contact nodig. Daarom kan het bij sommige katten goed voor het welzijn van de kat zijn, wanneer ze samen worden gehouden. Vooral als de rest van het huishouden overdag op werk of school is kan een tweede kat als speelkameraadje mogelijke eenzaamheid voorkomen.[10] Echter zijn er ook katten die graag alleen zijn en zich beter voelen zonder kattenmaatje.

Het is ideaal als twee katten samen opgroeien. Broertjes of zusjes zijn daarom geschikt voor het houden van paren. Als je een ouder dier uit het asiel haalt, zijn daar al regelmatig vriendschappen ontstaan. Dan kun je de dieren ook als koppel adopteren. [11] Wanneer je later twee katten samenvoegt, moet je zorgvuldig een geschikte partner selecteren op basis van de juiste kenmerken en het proces langzaam laten verlopen. [12]

Kitten of volwassen kat?

Een schattige kitten is voor de meeste dierenvrienden een hartverwarmende aanblik. Vanaf een leeftijd van 10 tot 12 weken kunnen kittens hun intrek nemen in het nieuwe huis en al op jonge leeftijd worden geïntegreerd in het dagelijkse leven van de nieuwe familie. [13] Bij een kitten moet je er rekening mee houden dat de socialisatieperiode vaak nog niet is afgerond bij de fokker en je hier zelf nog aandacht en energie in moet stoppen. Bovendien moeten ze de regels bij jou in huis leren. Dit proces kost tijd en geduld.

Na de eerste kennismakingsfase kan ook een volwassen, oudere kat zijn weg vinden in een nieuwe omgeving. In de meeste gevallen is de huishouding ook geen probleem. Je moet er echter rekening mee houden dat elk ouder dier een geschiedenis heeft, waarmee je op een begrijpende en begripvolle manier moet omgaan. Als je het vertrouwen van je nieuwe huisgenoot wint, kunnen oudere katten net zo aanhalig en een speels zijn als een kitten. Met volwassen katten uit het dierenasiel heb je ook de mogelijkheid om je toekomstige huisdier tijdens bezoeken te leren kennen - zodat je snel kunt merken of de chemie tussen jullie goed is. Wanneer je een kat adopteert, maak je niet alleen de individuele viervoeter gelukkig, maar ondersteun je ook het dierenasiel.

Kat kopen of adopteren – Kosten en basisuitrusting

Voordat één of twee katten bij je intrekken, is het handig een overzicht te maken van de aanschafkosten, de basisuitrusting en de eventuele kosten die volgen. Je moet immers het welzijn van je dier op lange termijn kunnen garanderen.

De aanschafkosten hangen grotendeels af van de vraag of je een kat koopt of adopteert. Raskatten van fokkers kunnen honderden tot enkele duizenden euro’s kosten, afhankelijk van de zeldzaamheid. Om een kat te adopteren, moet je meestal een beschermings- of opvangvergoeding betalen aan het asiel. De kosten liggen meestal tussen de 50 en 150 euro, afhankelijk van de organisatie en regio en wordt ook beïnvloed door of de kat is gecastreerd en welke medische behandelingen het dier heeft gekregen.

De benodigde basisuitrusting is verkrijgbaar vanaf ongeveer 100 euro maar kan, afhankelijk van de luxe die je je kat wilt geven, oplopen tot 500 euro. Voordat je bij het asiel naar binnen gaat heb je de volgende spullen nodig:

  • kattenmand, slaapkussen of knuffelgrot
  • deken
  • twee kattenbakken, inclusief kattenzand
  • voerbak en waterbak
  • kattenvoer
  • transportdoos
  • krabpaal of krabplank
  • klimboom
  • speelgoed, bijvoorbeeld kattenhengel, pluche muizen, ballen
  • borstel (afhankelijk van het type vacht)
  • eventueel tekentang (voor buitenkat)

Lopende kosten zijn bijvoorbeeld kosten voor voer en kattenbakvulling. Afhankelijk van het merk of type voeding, ligt de prijs voor kattenvoer ronde de 30 tot 50 euro per maand. Naast de reguliere dierenartskosten mag je ook speciale kosten verwachten voor castratie, letsels of ziekte. Een onderzoeker van radio2 schat de kosten op ongeveer 500 euro per jaar. [14] Je moet dus op de hoogte zijn van deze kosten voordat je tot de aankoop overgaat.

Conclusie

Speels, knuffelig en toch met een eigen wil: in vergelijking met hun viervoetige mededier, de hond, zijn katten onafhankelijker en minder aanhankelijk. Daardoor kost hun zorg relatief minder tijd, ook laten ze zich niet opleiden tot een gehoorzame hond. Of je nu een kitten of een oudere kat, een buitenkat of een huiskat wilt - voordat je een kat koopt, zoek precies uit wat de vereisten zijn en vraag je af, of je daaraan kan voldoen. Met de nodige basisuitrusting en veel geduld bij het opvoeden, zal je kat een aanhalige en toch onafhankelijke metgezel zijn.

Bronnen:

[1]https://www.tomandco.be/be_nl/advies/kat/allergie-u-kan-hem-niet-meer-verdragen
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[2]https://www.licg.nl/katten/noorse-boskat/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[3]https://www.alleskatten.nl/gewicht-van-een-kat/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[4]https://www.mcvoordieren.nl/hoe-oud-wordt-een-kat
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[5]https://www.hillspet.be/nl-be/cat-care/play-exercise/safe-play-between-cats-and-kids
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[6]https://newsmonkey.be/op-zoek-naar-een-aanhankelijke-kat-dit-zijn-de-12-beste-rassen/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[7]https://www.katzoektthuis.be/schadelijke-planten/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[8]https://www.katzmenu.be/nl/nieuws/maak-van-je-buitenkat-een-binnenkat/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[9]https://evidierenartsen.nl/dierenvraag/kat/hoe-vaak-moet-ik-mijn-kat-ontwormen/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[10]http://www.helga-poezenhuis-opvang.be/?q=content/waarom-we-plaatsing-met-2-aanraden
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[11]https://avevewinkels.be/Advies/Detail/dier/kat/de-leefomgeving-van-mijn-kat/een-of-meer-katten-in-een-huishouden/ba00a
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[12]https://www.praktijkvoorkattengedrag.nl/aanschaf-en-opvoeding/de-introductie-van-een-nieuwe-kat/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[13]https://www.praktijkvoorkattengedrag.nl/aanschaf-en-opvoeding/aanschaf-kitten/
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

[14]https://radio2.be/de-inspecteur/een-kitten-in-huis-dit-zijn-je-kosten
(laatst opgeroepen op 30-03-2020)

Bronnen van de afbeeldingen:

iStock.com/Pekic

iStock.com/redonion1515

iStock.com/SolStock

iStock.com/Group4 Studio